“Kom, laten we eens een weekje vissen in het buitenland.” Dat klinkt natuurlijk alleraardigst maar het heeft meer om het lijf dan alleen het uitspreken van deze zin. Zeker als we het aspect “veiligheid op en rond het grote water”, eens nader bekijken.

We kunnen dit onderwerp onderverdelen in wettelijke bepalingen als wel persoonlijke ervaringen opgedaan onder plotselinge weersveranderingen en/of situaties.

Mensen die hun eigen boot meenemen op reis moeten tegenwoordig wel met wat (nieuwe) regelgeving rekening houden. Een nieuwe veiligheidsbepaling begint al op het moment als we de boot verplaatsen naar de trailerhelling.

Tegenwoordig is het verplicht om een mistachterlicht (naast de normale verlichting) te voeren op de verlichtingsbalk van de trailer. Ook verplicht, is het afschermen van de schroef van de buitenboordmotor. Zeker in Duitsland controleren ze daar erg streng op.

Stel u ook op de hoogte van lokale regelgeving.

De wetgeving omschrijft ook een aantal zaken voor de “snelle” motorboot. (Lengte meer dan 15 meter en sneller dan 20 km per uur). Enkele verplichtingen (aan boord) zijn:

• De bestuurder van de boot heeft een minimum leeftijd van 18 jaar en is in het bezit van vaar- en registratiebewijs.
• Één zwemvest per opvarende.
• Navigatie verlichting.
• Scheepshoorn.
• Brandblusser.
• Dodemansknop met koord en clip.

Geen verplichting maar wel erg handig / nuttig:

• Handleiding buitenboordmotor.
• Gereedschap.
• Reserve bougies.
• Olie.
• Reserve dodemansknop.
• Reserve trekkoord voor handstart.
• Lampje.
• Waterfles.
• GPS.
• Reservetank.
• Reservekleding.
• Waterkaart. (Ondiepe plateaus en rotsen)
• GSM (Met alle noodzakelijke nummers)
• Vuurpijl.
• Verbanddoos.

Deze bovenstaande tips zijn ook handig voor mensen die een boot huren op de locatie zelf. 

Ook de boot netjes opruimen (losse haken en kunstaas) zodat u niet kan struikelen draagt bij aan de veiligheid.

Over de wettelijke bepalingen zal ik verder niet stil staan want die spreken (lijkt mij) voor zich. Bij de handige / nuttige tips wil ik toch wel even stilstaan. Vissen in het buitenland is in mijn beleving net even “iets” anders dan in ons eigen land.

Ook bij ons heb je natuurlijk groot water maar er is altijd wel enige vorm van bewoonde wereld of collega vissers in de buurt in geval van nood. Scandinavië is wat dat betreft heel anders. Je zit soms letterlijk midden in de wildernis, ver van de bewoonde wereld en geen andere vissers te zien.

Ik heb me al een paar keer onaangenaam laten verrassen dat ik met prachtig en rustig weer het water opging en dat ik letterlijk moest vluchten voor harde wind en hoge golven. De wind wordt beïnvloedt door de fjorden en de bergen. Deze kan als door een trechter blazen en werkelijk vanuit het niets opeens stormachtig zijn.

Voordat je het water opgaat, altijd eerst even op de hoogte stellen van het actuele weerbericht. 

Bestudeer voor je het water opgaat de waterkaart zorgvuldig. Kijk niet alleen naar mooie visstekken maar kijk ook naar (te) ondiepe plateaus. Zoek naar uitstekende rotspunten die net boven of juist onder het wateroppervlak liggen. Je zult niet de eerste zijn die zijn staartstuk of schroef kapot vaart op een dergelijk obstakel.

Bekijk ook de kaart op alternatieven voor het traileren. Bij het plotseling opsteken van (stormachtige) wind kan het soms onmogelijk zijn om te traileren. Daar waar je het water ingegaan bent, kan nu door hoge golfslag een onmogelijkheid zijn. Stel je dus altijd op de hoogte van alternatieve hellingen met daaraan gekoppeld de alternatieve autoroute.

Je kunt beter op je aankomstdag even tijd investeren om alles even te verkennen dan dat je op het water verrast wordt. In Zweden en Noorwegen varen we soms meer dan een uur om op de “beloofde” stekken te kunnen vissen.

Op een dergelijk stek aangekomen krijgen we motorpech, en nu? Gereedschap, bougies, olie? Zorg ervoor dat je altijd op het water een noodreparatie aan je motor kunt uitvoeren, ook bij invallen duister en/of nacht. Bij pech kan je natuurlijk altijd bellen.

Hoe leg je uit waar je zit? Werk dan met (vooraf) geplande coördinaten en/of markante punten op je kaart. Uitleg via de telefoon van: “ik zit om de bocht achter het derde eilandje van links”, werk niet. Dit is ook belangrijk bij eventuele noodsituaties / verwondingen.

Een kennis van ons zat op het water terwijl zijn vismaat een epileptische aanval kreeg aan boord. Heb je dan geen alarmnummer van de (lokale) nooddienst of weet je niet uit te leggen waar je zit, dan heb je een probleem.

Weet ook waar je gemakkelijk de kant kunt bereiken.

Bij kleine verwondingen is een verbanddoos erg handig. Altijd vooraf even controleren of de verbanddoos (ook bij een nieuwe) compleet is en alle benodigde artikelen en houdbaarheidsdatums heeft.

Een andere discipline die wij onszelf steevast opleggen is de visdag beginnen met een volle brandstoftank. Ook hebben wij altijd een volle reservetank aan boord, voor het geval je de tank leegvaart.

Zeker bij harde wind en hoge golfslag zal je er van versteld staan hoeveel (extra) benzine je motor verbruikt. In Zweden hebben wij onze noodvoorraad benzine wel eens moeten afstaan aan collega vissers die beide tanken compleet hadden leeggevaren vlak voor invallen duisternis.

Voordat de boot te water gaat, altijd een laatste controle.

Als laatste wil ik afsluiten met reserve kleding. Deze kleding (aangevuld met warmte deken) ligt standaard bij ons aan boord. Je zult niet de eerste zijn die overboord valt tijdens een visdag. Deze kleding is gebaseerd op de grootste persoon aan boord, zodat het altijd passend is.

Overboord vallen met een (water)temperatuur van 5 graden is behoorlijk afzien. Zeker als je dan nat en doorweekt terug moet varen met veel wind, regen, etc. Met mogelijk gevolg, onderkoeling. Deze vorm van onderkoeling kan in (extreme) situaties zelfs met dodelijke gevolgen aflopen.

Juiste (reserve) kleding is een “must”, zelfs bij mooi weer.

Ik hoop dat onze ervaringen een aantal nuttige bijdragen kan leveren aan uw veiligheid of dat van uw vismaten. Een kleine voorbereiding en een dosis gezond verstand kunnen veel bijdragen aan de veiligheid. Daarom deel ik deze (door schade en schande) opgedane ervaringen graag met u.

Hopelijk wordt u er nooit mee geconfronteerd en verloopt uw vakantie vlekkeloos. Maar onthoud: “dat wat u niet meeneemt kunt u ook niet gebruiken”.

Een gewaarschuwd mens telt voor TWEE. 

Evert Oostdam